Sekretè jeneral Òganizasyon Eta Ameriken yo (OEA), Albert Ramdin, leve yon gwo kesyon sou entegrite kandida k ap patisipe nan pwochen eleksyon ann Ayiti. Daprè li, okenn moun ki gen lyen ak òganizasyon kriminèl pa ta dwe otorize patisipe nan eleksyon yo, kit se pou pòs prezidan, pòs lejislatif oswa pòs lokal.
Nan yon konferans pou laprès li te bay vandredi 11 septanm nan ak plizyè medya karayib yo, Ramdin deklare pozisyon OEA a klè sou kesyon sa a. Li presize, sepandan, se otorite ayisyen yo ki dwe fè verifikasyon epi detèmine kiyès ki kalifye pou patisipe nan eleksyon yo.
Sekretè jeneral OEA a fè konnen li pa t ap pale de tout politisyen ayisyen yo, men li rekonèt gen kèk aktè politik ki ta gen lyen ak òganizasyon kriminèl. Daprè li, sitiyasyon sa a se yon sous enkyetid pou kredibilite pwosesis elektoral la. OEA swete kandida yo genyen entegrite epi satisfè kondisyon yon bon kandida dwe ranpli.
Ramdin pale de posib koneksyon ant politik ak gwoup ame
Deklarasyon Ramdin yo vini apre li te soulve kesyon sou yon sèten nivo konivans ant kèk aktè politik ak gwoup ame ann Ayiti. Daprè li, lyen sa yo kapab mete an danje konfyans popilasyon an ak kredibilite eleksyon k ap prepare yo.
Li mande pou preparasyon elektoral yo fèt avèk plis rapidite, sitou nan sa ki konsène enskripsyon elektè yo. Li estime gen bezwen pou plis kanpay sansibilizasyon nan medya yo pou ankouraje sitwayen yo enskri. San yon patisipasyon ase enpòtan nan enskripsyon elektè yo, li avèti dout kapab leve sou kredibilite eleksyon yo, ni bò kote klas politik ayisyen an, ni sou plan entènasyonal.
Ramdin pa t konfime 13 desanm kòm dat eleksyon an
Sou kesyon dat eleksyon yo, Ramdin pote yon presizyon enpòtan. Li fè konnen li pa janm di OEA swete eleksyon yo fèt 13 desanm 2026, menm si se dat ki parèt nan kalandriye Konsèy Elektoral Pwovizwa a (KEP).
Daprè Le Nouvelliste, Ramdin te eksplike li te toujou evite prezante 13 desanm kòm yon dat li menm oswa OEA te valide. Sa vle di deklarasyon li yo pa dwe entèprete kòm yon garanti ke eleksyon yo ap fèt egzakteman nan dat sa a.
Pou premye tou eleksyon prezidansyèl ak lejislatif yo, kalandriye elektoral la prevwa 13 desanm 2026, pandan dezyèm tou a pwograme pou 21 fevriye 2027. Men, daprè pozisyon Ramdin nan, kesyon dat la rete mare ak avansman preparasyon elektoral yo ak kapasite peyi a pou garanti yon pwosesis kredib.
Yon pwosesis elektoral nan yon kontèks ki difisil
Sekretè jeneral OEA a rekonèt òganize eleksyon ann Ayiti apre anviwon dis lane, nan yon peyi kote gwo pati teritwa a anba enfliyans gwoup ame, se yon travay ki trè difisil. Li rele sou aktè nasyonal ak entènasyonal yo pou soutni pèp ayisyen an, ni moun ki rete nan peyi a, ni moun ki oblije kite peyi a akoz kriz la.
Nan yon rapò OEA te prezante depi 3 septanm, Ramdin te deja mete sekirite ak eleksyon kòm de pi gwo priyorite ijan pou Ayiti. Li te mande pou preparasyon eleksyon 13 desanm yo akselere epi pou asistans teknik ak entènasyonal la bay rezilta konkrè.
Deklarasyon 11 septanm nan vin mete plis presyon sou kesyon entegrite kandida yo. Pou OEA, eleksyon yo pa dwe sèlman fèt; yo dwe fèt nan kondisyon ki kapab bay popilasyon an ak kominote entènasyonal la konfyans nan rezilta yo.